Τρίτη, 25 Ιανουαρίου 2022
Συννεφιά
0.6°C Αθήνα

1 € = $ 1.1322
1 $ = € 0.8832

Κύθνος: Σου κλέβει την καρδιά!

 Κύθνος: Σου κλέβει την καρδιά!

Εύα Κουτουμάνου, Ταξιδιωτική Συντάκτρια

100 αιώνες στα κύματα του Αιγαίου, έτσι περιγράφουν με μια πρόταση το νησί τους οι κάτοικοι της Κύθνου και πως να μην είναι περήφανοι για αυτό. 

Ήταν αργά το απόγευμα όταν αφήσαμε το Πόρτο Χέλι για να ξεκινήσουμε το ταξίδι μας για την Κύθνο, τον πρώτο Κυκλαδίτικο προορισμό μας. Αλήθεια ξέρετε γιατί το σύμπλεγμα των νησιών ονομάζεται Κυκλάδες; Γιατί τα νησιά σχηματίζουν έναν κύκλο γύρω από το ιερό νησί της Δήλου. Για να το τσεκάρω, ξεδίπλωσα το ναυτικό χάρτη, έβαλα το κουμπάσο (το divider που λέμε στα αγγλικά) πάνω στο νησί της Δήλου, τα πανέμορφα νησιά των Κυκλάδων πράγματι σχημάτιζαν έναν κύκλο γύρω από το ιερό νησί των αρχαίων ημών προγόνων, των Ελλήνων.

Στην Κύθνο, τα πρώτα ανθρώπινα ίχνη εντοπίζονται στα βάθη των Προϊστορικών Χρόνων, κάπου 10.000 χρόνια πριν. Ο Μαρουλάς, στη ΒΑ ακτή του νησιού, κοντά στα σημερινά Λουτρά, ήταν η παλαιότερη προϊστορική εγκατάσταση των Κυκλάδων. Η θέση χρονολογείται στη Μεσολιθική περίοδο (8500-6500 π.Χ.).  Το προϊστορικό όνομα της Κύθνου ήταν Οφιούσσα λόγω του μεγάλου αριθμού φιδιών που υπήρχαν στο νησί.

Το όνομα Κύθνος το οφείλει στους Δρύοπες που εποίκησαν το νησί κατά τον 14ο αιώνα π.Χ. και ήρθαν από την Εύβοια με αρχηγό τον Κύθνο.
Στην Κύθνο λατρεύανε την ελικοβλέφαρη Αφροδίτη και κυρίως τον ακερσεκόμη Απόλλωνα.

Η λατρεία της σπουδαίας θεάς του Κάλλους επιβεβαιώθηκε από την εύρεση ενεπίγραφης βάσης κοντά στο λιμάνι, η οποία αναφέρει το όνομα της. Λογικό, αφού η εύνοια της Αφροδίτης ήταν αναγκαία για να ευοδωθεί η γονιμότητα της φύσης και οι Κύθνιοι είχαν ανάγκη την εύνοια αυτή καθώς λόγω των ελαχίστων πηγών νερού, ένα πρόβλημα που παραμένει μέχρι σήμερα, η καλλιέργεια της γης ήταν δύσκολη.
Η ιδιαίτερη λατρεία του Απόλλωνα οφείλεται κυρίως στον Δρύοπα, μυθικό γενάρχη των Δρυόπων που εποίκησαν το νησί και ο οποίος ήταν γιος του θεού του Φωτός.

Το νησί ονομάζεται επίσης Θέρμα ή Θερμιά χάρη στις διεθνώς γνωστές ιαματικές πηγές του.

Κατά την αρχαιότητα, το λιμάνι της Κύθνου, το σημερινό Βρυόκαστρο ή Ρηγόκαστρο, ήταν σταθμός για τα εμπορικά πλοία που διέπλεαν το Αιγαίο κι έτσι εκεί αναπτύχθηκε γρήγορα η πυκνοκατοικημένη πρωτεύουσα του νησιού.
Οι Κύθνιοι ήταν επίσης αγροτικός λαός με σημαντικότερα προϊόντα το κρασί, το μέλι και κυρίως το τυρί που ήταν περιζήτητα στις αρχαίες αγορές ενώ πλούσια ήταν και τα βοσκοτόπια του νησιού με κοπάδια βοοειδών και αιγοπροβάτων.
Κατά τη διαμονή μου στην Κύθνο είχα την τύχη να γνωρίσω έναν ντόπιο βοσκό που ασχολείται ακόμα με την εκτροφή ζώων και την παραγωγή τυριού και μου πρόσφερε να δοκιμάσω τις αγνές γεύσεις.

Η ευημερία της Κύθνου στα αρχαιοελληνικά χρόνια φαίνεται από τα αρχαιολογικά ευρήματα που βρέθηκαν στο νησί, πολλά από τα οποία είναι αναθήματα στις λατρευόμενες θεότητες της Αφροδίτης, του Απόλλωνα αλλά και της Δήμητρας.
Στη Ναυμαχία της Σαλαμίνας, η Κύθνος συμμετείχε με δύο πολεμικά σκάφη, άλλο ένα γεγονός που μαρτυράει τη δύναμη και τον πλούτο του νησιού εκείνα τα χρόνια. Η παρακμή ήρθε, όπως συμβαίνει πάντα στην Ελλάδα, με τον εμφύλιο – Πελοποννησιακό Πόλεμο - και τις συγκρούσεις διαδοχής – των διαδόχων του Μεγάλου Αλεξάνδρου.

Στα Ρωμαϊκά Χρόνια το πάλαι πότε πλούσιο και δυνατό νησί κατέληξε να είναι τόπος εξορίας. Μετά την επικράτηση του Χριστιανισμού και την ίδρυση του Βυζαντινού Κράτους, η Κύθνος περνάει στην επαρχία του Αιγαίου Πελάγους. Οι βαρβαρικές επιδρομές όμως καταστρέφουν την μέχρι τότε παράλια πρωτεύουσα και οι κάτοικοι καταφεύγουν, τον 7ο μ.Χ. αιώνα, στο απόρθητο κάστρο του Κατακέφαλου ή Κάστρο της Ωριάς όπου ιδρύεται η νέα πρωτεύουσα του νησιού για τη μεσαιωνική περίοδο.

Με την κατάληψη της Κωνσταντινούπολης από τους Σταυροφόρους της 4ης Σταυροφορίας, το 1204, η Κύθνος όπως και τα υπόλοιπα κυκλαδονήσια περνούν στους Βενετσιάνους. Μετά τους Βενετσιάνους, η Κύθνος περνάει στα χέρια των Γκοζαδίνων, μιας ισχυρής οικογένειας από την πόλη της Βολωνίας ή αλλιώς Μπολόνιας. Το 1537, το νησί καταλαμβάνεται και καταστρέφεται από τον τουρκικό στόλο υπό τον Χαϊρεδίν Βαρβαρόσσα, τον Λέσβιο εξωμότη αρχιπειρατή.

Στη νεότερη ιστορία, η Κύθνος εποικήθηκε από Κρητικούς που διέφυγαν εκεί κατά την περίοδο των Κρητικών Επαναστάσεων και εγκαταστάθηκαν στο χωριό Σύλλακος, σημερινή Δρυοπίδα.

Το 1862 σημαδεύτηκε από τα «Κυθνιακά», την εξέγερση εναντίον του βασιλιά Όθωνα η οποία όμως δεν είχε καμία τύχη καθώς την 1η Μαρτίου του 1862 η Καρτερία, το ατμόπλοιο που είχαν καταλάβει οι επαναστάτες στη Σύρο μαζί με το ατμόπλοιο Όθωνα και 40.000 δραχμές περίπου που ήταν το κρατικό ταμείο, κατακεραυνώθηκε από την ατμοφρεγάτα Αμαλία του βασιλιά και κατέπλευσε στο λιμανάκι της Αγίας Ειρήνης στα Λουτρά. Εκεί οι επαναστάτες φοβήθηκαν τη φανερή αριθμητική υπεροχή των κυβερνητικών και διασκορπίστηκαν άτακτα στη γύρω περιοχή με αποτέλεσμα οι αρχηγοί τους Λεωτσάκος και Μωραϊτίνης να μείνουν μόνο με 15 στρατιώτες και λίγους πολίτες, γενναιότερο όλων τον φοιτητή Σκαρβέλη ο οποίος ήταν και ο πρώτος που σκοτώθηκε. Τον ακολούθησαν οι Λεωτσάκος και Μωραϊτίνης, δύο στρατιώτες των επαναστατών και τρεις πολίτες που είχαν ενωθεί μαζί τους, οι υπόλοιποι αιχμαλωτίστηκαν ενώ η Καρτερία καταλήφθηκε εκ νέου και χρησιμοποιήθηκε ως άλλος «Δούρειος Ίππος» από τον λοχαγό Τσίρο για να πλεύσει στη Σύρο και να εξαναγκάσει το δημοτικό συμβούλιο να ανακαλέσει το αντιοθωμανικό ψήφισμα. Τα χρήματα του κρατικού ταμείου βρέθηκαν ανέπαφα πάνω στην Καρτερία και παραδόθηκαν στην Αθήνα.

Ο βασιλιάς Όθωνας και η σύζυγος τους Αμαλία επισκέπτονταν συχνά την Κύθνο για τα ιαματικά λουτρά της που ήλπιζαν να βοηθήσουν τη βασίλισσα να τεκνοποιήσει. Το επιτελείο γιατρών και χημικών που είχε φέρει το βασιλικό ζεύγος από τη Βαυαρία για να αντιμετωπίσει την ατεκνία του, πρόσεξαν πρώτοι την ιαματικότητα των θερμών πηγών της Κύθνου. Και μπορεί η Αμαλία να μην απέκτησε παιδί, το νησί όμως απέκτησε ιαματικά λουτρά το 1838 μετά από μελέτες και χημικές αναλύσεις που ξεκίνησαν το 1830. Σήμερα τα ιαματικά λουτρά λειτουργούν του καλοκαιρινούς μήνες και αποτελούν πόλο έλξης πολλών τουριστών ενώ οι λουτήρες που κατασκευάστηκαν προκειμένου να κάνει το μπάνιο του το βασιλικό ζεύγος υπάρχουν ακόμα.

Στα Λουτρά θα δέναμε κι εμείς την επόμενη μέρα αλλά πλέον είχε βραδιάσει για τα καλά, ήταν ήδη 3 το πρωί όταν είδαμε τα πρώτα φώτα της Κύθνου κι έτσι ρίξαμε άγκυρα στην Κολώνα, την πιο εντυπωσιακή παραλία του νησιού η οποία όμως θέλει προσοχή αν την προσεγγίσεται τη νύχτα καθώς χωρίζεται στα δύο από μια λωρίδα γης.

Φεύγοντας από το Πόρτο Χέλι αφήσαμε στα δεξιά μας την Ύδρα, θαυμάζοντας την άγρια και άγονη νότια πλευρά της, περάσαμε τον Άγιο Γεώργιο ή Σεντ Τζώρτζη όπως το φωνάζουν όλοι, είχε αρχίσει να νυχτώνει και το νησάκι έμοιαζε τόσο περίεργο με όλα αυτά τα κόκκινα φωτάκια που βρίσκονται πάνω στις δεκάδες ανεμογεννήτριες, μοναδικές κατοίκους του νησιού. Δεν είχε πολύ αέρα αλλά τουλάχιστον ήταν ευνοϊκός. Σε λίγο ξεπρόβαλλε και το φεγγάρι, κατακόκκινο, μπροστά ακριβώς στην πλώρη μας. Κι εμείς πιάσαμε το τραγούδι, α καπέλα και παράφωνα ίσως λίγο, αλλά είμαι σίγουρη ότι τα δελφίνια που μας συνόδευαν δεν το πρόσεξαν. Πέρα από τα δελφίνια και τα ψάρια, δεν υπήρχε ψυχή στον ορίζοντα, μόνο τα φώτα από κάτι τεράστια κρουαζιερόπλοια μίλια μακριά και τα κόκκινα φωτάκια του Σεντ Τζώρτζη. Για κάτι τέτοιες στιγμές λατρεύω την ιστιοπλοΐα, τι στιγμές που είσαι εσύ, η θάλασσα, τα πανιά σου κι ο Θεός!

Το γεμάτο φεγγάρι με βοήθησε να διακρίνω και τους βράχους που σηματοδοτούσαν την είσοδο στην Κολώνα αλλά και τη λεπτή λωρίδα στεριάς στο βάθος. Τσεκάραμε και το βυθόμετρο και κάπου στα οχτώ μέτρα ρίξαμε άγκυρα κι αφήσαμε αναμμένο τη νύχτα το λευκό φωτάκι στην κορυφή του καταρτιού όπως πρέπει να κάνουν όλα τα αγκυροβολημένα αρώδου σκάφη τη νύχτα.
Κάποια στιγμή στη διαδρομή βάλαμε τον αυτόματο κι έκανα μπρουσκέτες με σκόρδο, ντομάτα και βασιλικό την ώρα της πλεύσης για να φάμε κάτι ζεστό αλλά είχαμε πεινάσει πάλι για τα καλά οπότε μια γρήγορη μακαρονάδα με σως γιαουρτιού ήταν ότι έπρεπε εκείνη την ώρα.

Ξυπνήσαμε νωρίς και με πολύ καλή διάθεση. Πάντα έχω καλή διάθεση μετά από μια νυχτερινή πλεύση. Τα νερά στην Κολώνα όπως πάντα μαγευτικά. Μια γρήγορη βουτιά και βάζουμε πλώρη για το λιμάνι στα Λουτρά. Πρέπει να φτάσουμε νωρίς για να βρούμε θέση. Είναι μικρό αλλά έχει πολύ καλές παροχές σε νερό και ρεύμα ενώ το νεαρό ζευγάρι που έχει τη διαχείριση της μαρίνας κάνει ομολογουμένως πολύ καλή δουλειά!

Τα Λουτρά είναι πανέμομορφα κι έχει αρκετά πράγματα να κάνετε. Έχει ωραία ταβερνάκια, μπαράκια για ένα χαλαρό ποτό μέχρι αργά το βράδυ, κολπάκια όπου πολλά σκάφη αράζουν αρώδου και χαίρονται τα γαλαζοπράσινα νερά με ασφάλεια, ωραίες διαδρομές για πεζοπορία, προκλητικό βυθό για καταδύσεις και φυσικά παραλίες για μπάνιο. Υπάρχει η οργανωμένη παραλία μέσα στον οικισμό και άλλη μια παραλία δίπλα και αριστερά από το λιμάνι. Μια άλλη παραλία, πιο ωραία και λίγο πιο μακρυά, είναι στην Αγία Ειρήνη με ένα όμορφο μικρό εκκλησάκι και μια ταβέρνα που μαζεύει, ειδικά τα σαββατοκύριακα, πολλούς «σκαφάτους» που πηγαίνουν εκεί με τα γρήγορα φουσκωτά τους από την Αθήνα ενώ κάποιος συγκεκριμένος επώνυμος επισκέπτεται το μέρος με το ελικόπτερο του για να φάει αστακό, όπως έμαθα.

Εγώ ανακάλυψα δύο πολύ ωραίες παραλίες από την άλλη πλευρά, μετά το λιμάνι, προς τον Άγιο Σώστη, ο οποίος επίσης είναι καταπληκτική παραλία αλλά μακρυά για να πάει κάποιος με τα πόδια από τα Λουτρά.
Η διαδρομή για τις παραλίες αυτές είναι πανέμορφη, χωματόδρομος κακοτράχαλος, χωρίς αυτοκίνητα και τις περισσότερες φορές χωρίς ούτε ανθρώπους, μόνο τα βράχια και η θάλασσα με τα κύματα της να λαξεύει τους βράχους.
Κάπου διάβασα «δεν έχω δει ποτέ τα κύματα να παραδίνονται, για αυτό μ’ αρέσει η θάλασσα». Μια βόλτα στις άγριες ακτές της Κύθνου θα σας πείσει.

Σε μια από αυτές τις παραλίες συνάντησα και τον βοσκό που σας περιέγραψα στην αρχή και με κέρασε φέτα, δικής του παραγωγής, και τσίπουρο. Στην παρέα προστέθηκε και ένα ζευγάρι Αθηναίων που άφησαν για πάντα την αγχωτική ζωή στην πρωτεύουσα για την ξέγνοιαστη ζωή στο νησί. Εκείνοι μου μίλησαν για το Κάστρο της Ωριάς, την οχυρωμένη ακρόπολη και μεσαιωνική πρωτεύουσα, στο βόρειο τμήμα του νησιού πολύ κοντά στα Λουτρά. Πρέπει οπωσδήποτε να το επισκεφθείτε!

Ο Μαρουλάς στη ΒΑ ακτή του νησιού, κοντά στα Λουτρά κι αυτός ήταν η αρχαιότερη εγκατάσταση των Κυκλάδων. Η θέση χρονολογείται στην ύστερη Μεσολιθική περίοδο (8500-6500 π.Χ.). Με τις ανασκαφές αποκαλύφτηκαν αρχαιολογικές κυκλικές κατοικίες, τάφοι και ένας ανθρώπινος σκελετός κοντά στον οποίο βρέθηκαν λίθινα εργαλεία από πυριτόλιθο, χαλαζία και οψιανό. Ο οικισμός είναι ο μοναδικός υπαίθριος εκείνης της περιόδου που έχει βρεθεί στον ελλαδικό χώρο.

Η Κύθνος διαδραμάτισε επίσης σημαντικό ρόλο στην ανάπτυξη της πρώιμης μεταλλουργίας. Μια σημαντική θέση της Πρωτοκυκλαδικής ΙΙ περιόδου (3 χιλιετία π.Χ.) ερευνήθηκε στη θέση Σκουριές, στη ΒΑ απόκρημνη ακτή του νησιού.

Η αρχαία πρωτεύουσα του νησιού η οποία κατοικήθηκε αδιάκοπα από τον 10ο π.Χ.-7ο μ.Χ. αιώνα όταν κατέφυγαν οι κάτοικοι στο Κάστρο της Ωριάς, βρίσκεται στη ΒΔ ακτή της Κύθνου στο Βρυόκαστρο ή Ρηγόκαστρο.
Εκεί βρίσκεται και το αρχαίο λιμάνι, στον όρμο Μανδράκι, όπου είναι σε εξέλιξη υποβρύχιες αρχαιολογικές ανασκαφές. Στον πυθμένα της θάλασσας εντοπίστηκα τα θεμέλια των παράκτιων τειχών καθώς και ένας κυματοθραύστης μήκους πάνω από 100 μέτρα ο οποίος όριζε στα νότια την είσοδο του λιμανιού. Το 2008 και 2009 η ανασκαφή του βυθού έφερε στο φως σημαντικά μαρμάρινα αγάλματα της ρωμαϊκής περιόδου.

Τέλος, μια ακόμη οχυρωμένη ακρόπολη του νησιού, ο Κάστελλας, που βρίσκεται στη ΝΔ ακτή, φαίνεται ότι ιδρύθηκε κατά τους πρώιμους ιστορικούς χρόνους αλλά εγκαταλείφθηκε στο τέλος της αρχαϊκής περιόδου.

Όρεξη να έχετε και το μικρό νησί της Κύθνου πλημμυρίζει από αρχαία ιστορία και ευρήματα. Φορέστε τα πιο άνετα παπούτσια σας λοιπόν και εξερευνήστε το.

Εκτός από σημαντικούς αρχαιολογικούς χώρους, το μικρό σε έκταση αλλά μεγάλο σε ιστορία κι ομορφιά νησί της Κύθνου, έχει τον εκπληκτικό αριθμό των περίπου 92 όρμων, ορμίσκων και παραλιών κατά μήκος των 104 χιλιομέτρων των ακτογραμμών της. Σίγουρα θα βρείτε την παραλία που θα σας μαγέψει.

Η πιο εντυπωσιακή και γνωστή παραλία σίγουρα είναι η Κολώνα που αναφέραμε στην αρχή, στη ΒΔ πλευρά του νησιού. Μια λωρίδα στεριάς, που οδηγεί στο Βρυόκαστρο, σχηματίζει δύο πανέμορφες παραλίες. Το τοπίο και τα μαγευτικά ηλιοβασιλέματα όπως επίσης και η μορφολογία που δημιούργησε δύο ασφαλή φυσικά λιμάνια έχουν κάνει την Κολώνα διάσημη.

Ο Μέριχας είναι το κεντρικό λιμάνι από όπου φεύγουν κι έρχονται τα πλοία της γραμμής. Είναι ένα χαριτωμένο μέρος με ταβερνάκια και μπαράκια. Η κοντινότερη του παραλία είναι τα Μαρτινάκια. Η Επισκοπή και η Απόκριση είναι γνωστές και οργανωμένες παραλίες στη δυτική πλευρά του νησιού, με αρκετή ομορφιά.

Περνώντας στην ανατολική πλευρά του νησιού συναντάμε τον Άγιο Σώστη ΒΑ και τα Λουτρά με τις παραλίες που αναφέραμε πιο πάνω

Ο καλύτερος τρόπος για να ανακαλύψετε τις παραλίες της Κύθνου, αν δεν έχετε αυτοκίνητο, είναι να νοικιάσετε ένα έστω για μια μέρα και να γυρίσετε το νησί από άκρη σ’ άκρη. Υπάρχει βέβαια και αρκετά καλή συγκοινωνία με λεωφορεία καθώς και πολλά ταξί. Αν έχετε δέσει με σκάφος στα Λουτρά μπορείτε να ζητήσετε από τα παιδιά στη μαρίνα να σας βοηθήσουν να καλέσετε ένα ταξί.

Εμείς συνεχίζουμε τη διαδρομή μας με κατεύθυνση προς τη Δρυοπίδα και την ανατολική πλευρά του νησιού με τις παραλίες Ζογκάκι, Νάουσα, Κουρί, Αγιο Στέφανο, Αη Γιάννη και Βασιλικά καθώς και τους όρμους των Λευκών, το Λιοτρίβι και το Καλό Λιβάδι. Στο ΝΑ άκρο του νησιού βρίσκεται ο πευκόφυτος οικοσμός της Παναγιάς Κανάλας με τους υπέροχους κόλπους που απλώνονται γύρω της, η Μεγάλη Άμμος, το Αμμουδάκι και οι Αντώνηδες.

Μέχρι την Κανάλα μπορείτε να πάτε και με την τοπική συγκοινωνία. Συνεχίζοντας όμως πιο κάτω η διαδρομή θα σας αποζημιώσει με τις ερημικές παραλίες Σκύλος, Σιμουσί και Γαϊδουρόμαντρα στα ΝΑ. Περνώντας στη ΝΔ πλευρά του νησιού υπάρχουν ο Αγιος Δημήτριος και μετά η Φλαμπουριά που αξίζει να επισκεφθείτε πριν φτάσετε πάλι στο Μέριχα.

Εκτός από τους παραθαλάσσιους οικισμούς, στην Κύθνο υπάρχουν και δύο σημαντικά μεσοχώρια η Χώρα ή Μεσαριά και η Δρυοπίδα ή Σύλλακας.

Κοντά στη Δρυοπίδα βρίσκεται το Καταφύκι, ένα από τα μεγαλύτερα σπήλαια της Ελλάδας. Εκεί κατέφευγαν οι κάτοικοι του νησιού στις δύσκολες στιγμές όπως σε περιόδους πειρατείας, στην τουρκοκρατία και στον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο. Οι σταλακτίτες έχουν ονόματα όπως «χταπόδι» και «έμβρυο» ενώ το φυσικό καταφύγιο τους οι Θερμιώτες το συνέδεσαν και με την Ορθοδοξία αφού μετά την Ανάσταση έστηναν γλέντι στη «μεγάλη πλατεία» του σπηλαίου.

Στην Κύθνο έρχεται κάποιος εύκολα με πλοίο από τον Πειραιά ή το Λαύριο από όπου υπάρχουν καθημερινά δρομολόγια τους καλοκαιρινούς μήνες. Φυσικά λόγω των καλών υποδομών της και της καλής θέσης των λιμανιών της, τους απάνεμους κολπίσκους και τη σχετικά κοντινή της απόσταση από την Αθήνα, 50 νμ από τον Πειραιά και 25 νμ από το Λαύριο, η Κύθνος είναι ιδιαίτερα δημοφιλής και σε όσους ταξιδεύουν με σκάφος. Ιστιοφόρα, super yachts, εντυπωσιακά φουσκωτά και ταχύπλοα μαζεύονται κάθε καλοκαίρι αλλά και το Πάσχα που στρώνει ο καιρός, στην Κύθνο.

Οι προετοιμασίες για το Πάσχα ξεκινούν τη Μεγάλη Πέμπτη με τη βαφή των αυγών και το ψήσιμο των Λαμπριάτικων κουλουριών, αλλά και το άσπρισμα σε όλα τα σοκάκια του νησιού. Ακολουθεί η περιφορά του Επιταφίου τη Μεγάλη Παρασκευή και οι Θερμιώτικες πίτες το Μεγάλο Σάββατο.
Τη Δευτέρα του Πάσχα γίνεται αναπαράσταση του εθίμου της Κούνιας. Μια μεγάλη κούνια στήνεται σε κεντρική πλατεία της Χώρας και σ’ αυτή κουνιούνται νέοι και νέες φορώντας παραδοσιακές στολές. Όποιο ζευγάρι ανεβεί στην κούνια δεσμεύεται ενώπιον Θεού ότι θα παντρευτεί. Για αυτό προσέξτε πριν ανεβείτε. Ακολουθεί κέρασμα με εδέσματα και ποτά καθώς και παραδοσιακοί χοροί.

Τέλος, σημαντική θέση στην κοινωνική ζωή της Κύθνου όπως σε πολλά Κυκλαδίτικα νησιά, έχουν τα πανηγύρια.

Σημαντικότερα πανηγύρια θεωρούνται αυτά που γίνονται προς τιμήν της Παναγίας τον Δεκαπενταύγουστο (Παναγία Νίκους, Παναγία Στρατολάτισσα, Παναγία Κανάλα) και στις 8 Σεπτεμβρίου στην Παναγία την Φλαμπουριανή. Επίσης ονομαστά είναι και τα πανηγύρια των Αγίων Αποστόλων στην Δρυοπίδα και της Αγίας Τριάδας στη Χώρα,όπου γιορτάζουν αντίστοιχα οι μητροπόλεις των δυο χωριών.

Ανακαλύψτε την αρχαία Ελλάδα αλλά και τους πρώτους οικισμούς της Μεσολιθικής εποχής που θα σας ταξιδέψουν στον χρόνο. Γευτείτε τα πεντανόστιμα πιάτα με τα ντόπια κρέατα και τα φρέσκα ψάρια που φέρνουν κάθε πρωί οι ψαράδες στο λιμάνι. Μεθύστε γλυκά με τσίπουρο και κρασί. Ανακαλύψτε τον βυθό και κολυμπήστε στα πεντακάθαρα νερά. Ρίξτε άγκυρα σε έναν από τους φυσικούς όρμους και βουτήξτε στην Κολώνα έστω μια φορά. Χορέψτε σε ένα τοπικό πανηγύρι. Κι επισκεφθείτε ένα από τα μεγαλύτερα σπήλαια της Ελλάδας.

Στην Κύθνο η πρόκληση δεν είναι να βρεις πράγματα να κάνεις αλλά να καταφέρεις να τα κάνεις και να τα δεις όλα πριν φύγεις από το νησί. Είσαστε έτοιμοι;